Văn bằng và văn hóa

Chủ đề này tôi rất mong các em trẻ hơn tôi, may mắn hơn tôi là biết diễn đàn này sớm và có cái hạnh ngộ là được giao lưu ngay với các bậc tiền bối tài giỏi, các đại ca của chúng tôi từ những ngày đầu lập nghiệp đọc kỹ để có những hoạt động hiệu quả hơn cho chính các em ấy.

Ông cụ nhà tôi sinh ra trong một gia đình có truyền thống Nho học với các cụ tổ làm quan triều Lê sơ. Từ nhỏ, cụ đã dạy tôi những thứ rất nề nếp theo đúng lối của người trí thức Kinh Bắc và tất nhiên là cụ…thất bại. Từ lúc nhỏ tới thanh niên, tôi vừa sợ vừa ghét mấy cái thứ mà tôi coi là rất nhiêu khê và rắc rối đó! Tôi chỉ muốn nhanh nhanh chóng chóng làm xong theo đúng ý cụ còn đi làm việc khác. Và tôi rất thắc mắc là tại sao cứ phải theo đúng những phép tắc ấy khi không làm như vậy cũng chẳng chết ai? Tôi không hề biết là dù như “nước đổ lá khoai” những gì bố tôi dạy vẫn phần nào ngấm vào tôi.

Văn bằng và văn hóa

Sau này khi gặp các anh lớn, những người tài giỏi và thành đạt, tôi muốn học và hỏi họ thì kỳ lạ là họ luôn cho phép tôi tiếp cận và trả lời tận tình những câu hỏi của tôi. Tôi có hỏi vì sao thì các anh ấy nói thấy tôi chân thành và giữ Lễ. Hóa ra điều mà tôi tưởng bấy lâu chả ai cần thì các anh ấy lại coi trọng!

Rồi tới lúc tôi nghĩ tới chuyện xây dựng gia đình vì tôi cũng khá già rồi, 33 tuổi cách đây gần 7 năm! Tôi lúc ấy mới chợt giật mình, vì có một nỗi sợ nổi lên. Bấy lâu tôi sống giống như tôi thích chả phải quan tâm tới việc ai muốn hay thích mình làm gì. Nhưng khi đã là chồng thì tôi sợ. Ấy là sợ gia đình tôi không được quy củ nề nếp như gia đình của bố tôi! Rồi lần thứ 2, khi tôi biết vợ mình mang bầu, tôi lại hoảng hốt hơn. Vì tôi chỉ sợ đứa bé ra đời, dù là trai hay gái, tôi cũng không đủ chin chắn để dạy dỗ nó nên người.

Có lẽ từ lúc ấy tôi mới bắt đầu để ý tới chuyện thực sự mình đã học, đã ngấm được gì từ các cụ và còn điều gì mà các cụ dạy tôi mà tôi chưa áp dụng được triệt để hay không?
Tôi chợt nhớ tới một câu chuyện, đó là có một lần bố tôi nói ngắn gọn thôi: Một ông Tiến sỹ vẫn có thể không có văn hóa bằng một ông nông dân con ạ! Văn bằng và văn hóa là hai chuyện khác nhau, văn bằng thể hiện người ta có bỏ công ra học và cái học đó đôi khi chỉ dừng ở kỹ thuật và kiến thức. Còn văn hóa là người ta phải học cách cư xử, và về điều đó thì các cụ nhà mình không lạc hậu hơn người hiện đại đâu, đấy là chưa nói các cụ còn có nhiều chỗ hơn hẳn!
Và lại giống như tính cách, văn hóa cũng chính là phần chìm của tảng băng, chính là thứ tạo nên thành công lớn của những nhân cách lớn. Có một câu chuyện mà nhiều người đã biết: Sau chiến tranh thế giới thứ 2, Mỹ gửi một nhóm các chuyên gia về quản trị sang giúp nước Nhật tái thiết từ đống đổ nát. Sau khi kết thúc công việc, họ về nước. Để rồi khoảng 10 năm sau, họ phải quay lại để học lại từ người Nhật, hóa ra những gì họ đã từng dạy, người Nhật làm và làm kỹ để sau đó còn tạo ra hiệu quả lớn hơn những gì các “ông thầy” đã dạy họ trước đó! Điều khác biệt tạo nên thành công của họ, chính là văn hóa làm việc tỷ mẩn, theo kỷ luật của người Nhật.

Hãy là người có VĂN HÓA!

Đọc thêm: Con người chúng ta đã được lập trình tiêu cực



Tác Giả: Đỗ Xuân Tùng
loading...